Bikschote (Langemark-Poelkapelle), Vlaanderen - West-Vlaanderen
- Naam
- Molen Peene, Ondankmolen
- Ligging
- Bikschotestraat 81
8920 Bikschote (Langemark-Poelkapelle)
voorheen Langemarkstraat
kadasterperceel A487d
Vlaanderen - West-Vlaanderen
- Gebouwd
- 1884, overgebracht uit omgeving Duinkerke (F)
- Verdwenen
- 1914 - 21 oktober, oorlog
- Type
- Staakmolen met open voet
- Functie
- Korenmolen
- Database nummer
- 2705
Karakteristiek
Beschrijving / geschiedenis
De Ondankmolen was een houten korenwindmolen aan de Bikschotestraat (weg naar Langemark). Hij stond bij de bevolking meer bekend als Peenes molen, naar de eigenaars-molenaars.
De staakmolen werd in 1884 overgebracht uit de omgeving van Duinkerke, alwaar hij als oliemolen werkte. Oprichters waren de weduwe en kinderen van Albertus Peene-Ghyselen uit Bikschote. Het motief van die oprichting moet gezocht worden in een familiekwestie binnen de familie Ghyselen, eigenaar van een nabijgelegen molen (de huidige Beeuwsaertmolen), die in . 1884 door een buitenstaander, Prosper Beeuwsaert-Coene, werd aangekocht.
De Peenemolen was uitgerust met drie steenkoppels. Er was een zogenaamde verdubbeling: het vangwiel dreef een spoorwiel aan, dat op zijn beurt twee steenkoppels aandreef in de achtermolen. Deze steenkoppels waren dus naast elkaar gelegen. Op het laatste was er nog een houten binnenroede, terwijl de buitenroede een ijzeren Verhaeghe-roede was.
Opeenvolgende eigenaars:
- 1884, opbouw: Peene-Ghyselen Albertus, de weduwe en kinderen, te Bikschote (oprichter)
- later, mutatie: Peene-Liebaert Jean Louis, handelaar te Ieper
- 06.03.1886, erfenis: a) Peene Alfonsus, zonder beroep te Bikschote en b) Peene Hector, zonder beroep te Bikschote (overlijden van Jean Louis Peene)
- 1902, eigenaar: a) Castel Theophile (°Ieper 1844 - +Bikschote 1910), afkomstig van de Molen Castel aan de Meenseweg te Ieper (zie aldaar) en gehuwd te Bikschote in 1875 met Hortence Ghyselen (Bikschote, 1832-1903) en b) Peene-Brutsaert Alfons Medard (voor 7/16), zonder beroep te Bikschote.
De genoemde Hortence Ghyselen was een eerste keer gehuwd met Amandus Servatius Peene, overleden te Bikschote in 1871. Ook vermeldenswaard is dat zij de dochter was van Joannes Franciscus Ghyselen (+1857), eigenaar-molenaar van een concurrerende molen te Bikschote, de huidige Beeuwsaertmolen.
- 01.02.1903, erfenis: a) Peene-Brutsaert Alfons Medard (voor 15/16 vruchtgebruik en 1/16 naakte eigendom), molenaar te Bikschote en b) Castel Theophile Frans (voor 1/16 vruchtgebruik), molenaar te Bikschote (overlijden van Hortence Ghyselen)
- 10.03.1910, erfenis: Peene-Brutsaert Alfons Medard, molenaar te Bikschote (overlijden van Theophile Castel)
De staakmolen werd vernield op 21 oktober 1914. De windmolen werd niet heropgericht. Wel bouwde Alfons Peene op de plek van de windmolen een mechanische maalderij met armgasmotor (Bikschotestraat 81). Sinds 1951 was er een Ruston-dieselmotor. Alfons werd opgevolgd door zijn zoon Fabien Peene (+1985), die lange tijd burgemeester van Bikschote was. De laatste uitbater, Daniël Peene, legde de maalderij rond 1985 stil.
Lieven DENEWET, Herman HOLEMANS
Literatuur
J. Maes, "De molens van Bikschote in de branding", in: De Belgische Molenaar, LV, 1960, nrs. 22 (22 nov.), p. 350 en 24 (22 dec.), p. 380, 382; LVII, 1962, p. 188-189;
J. Maes, "De molen van Bikschote", in: De Belgische Molenaar, LVII, 1962, p. 210
John Verpaalen, "Molens van de frontstreek", Koksijde, De Klaproos, 1995.
Herman Holemans, "Westvlaamse wind- en watermolens. Kadastergegevens 1835-1990. Deel 1. Gemeenten A-B", Kinrooi, Studiekring Ons Molenheem, 1993.
Michel Gheeraert, "Langemark, Poelkapelle, Bikschote, St.-Juliaan, Madonna in oude prentkaarten (anno 1900-1916)", Langemark-Poelkapelle.
"Langemark-Poelkapelle graag gezien", De Klaproos, Koksijde, 2004.
Jean Bruggeman, Les moulins de l'arrondissement de Dunkerque, t VI of t. VII.
Mailbericht John Verpaalen, Roosendaal, 14.08.2013